Έπεσε ηρωικώς μαχόμενος υπέρ πίστεως και πατρίδος

 
(Αφιερωμένο στο Σάββα Αντωνιάδη)
Από μικρό παιδί στο χωριό σου, στη Γιόλοu της Πάφου, πάντα έτρεχες με λεβεντιά και χαμόγελο.
Έτσι σε θυμούνται οι μεγαλύτεροι συγχωριανοί σου, πρώτος να βοηθήσεις, όπου μπορούσες, όποιον σε χρειαζόταν. 
Ο καλύτερος φίλος, ο πιο πιστός, έτσι σε θυμούνται ακόμα οι φίλοι σου. 
Ο πιο αληθινός, έτσι σε θυμούνται ακόμα και οι εφηβικοί σου έρωτες. Η ψυχή της οικογένειας, το χαμόγελο όλων μας, έτσι σε θυμούνται ακόμα τα αδέρφια σου.

Έτσι σε μοιρολογούσε πριν φύγει στα 99 της χρόνια η μάνα σου, που ονειρευόταν τη μέρα που θα φύγει για να σε ξανακρατήσει στην αγκαλιά της, τόσο πολύ της έλειψες. 

Άντεξε μέχρι να μπορέσει να σε κηδέψει, να σε τιμήσει, και όταν αυτό έγινε, δεν είχε πια λόγο να ζει, δεν είχε πια λόγο να βλέπει τα ιδανικά και τη θυσία σου να παραβλέπονται μπροστά στο «καλό κλίμα των ημερών» και των «γενναίων προσφορών» της νέας ευέλικτης πολιτικής για «δίκαιη λύση» που προπάντων προστατεύει το «δίκιο» των εποίκων. 

Είναι εδώ τόσα χρόνια πια, μας λένε. Και το δικό σας δίκιο; Το δικαίωμά σας να ζήσετε ελεύθεροι, που σας στέρησαν οι τουρκικές σφαίρες; Ο πατέρας σου έφυγε, δεν άντεξε. 

Μόνη του παρηγοριά ότι ο Σάββας Αντωνιάδης, ο Σαββάκης ο γιος του, είναι με τους άλλους αθανάτους. 

Έτσι έζησες τη ζωή σου, με λεβεντιά και χαμόγελο. Με αρχές και οράματα σπάνια. Τελείωσες τις σπουδές σου στην Αθήνα, τελείωσες τη στρατιωτική σου θητεία και άρχισες να οραματίζεσαι το μέλλον. Μπορεί το νήμα της ζωής σου να κόπηκε στα 23 ακριβά σου χρόνια, αλλά η λεβεντιά και το χαμόγελό σου πέρασαν στην αιωνιότητα. 

Όταν άκουσες στα μέσα του Αύγουστου του 1974 για τη δεύτερη εισβολή, έτρεξες, φίλησες τη μάνα σου και ξεκίνησες, έτοιμος από καιρό. 

Άκουσες για τη γραμμή αντίστασης που έσπασε στον Άγιο Παύλο και ήξερες πού έπρεπε να πας. Μάταια ο αδελφός σου έλεγε, «Αδελφέ, πολεμήσαμε, αντισταθήκαμε, τα δώσαμε όλα, τώρα είναι όλα προδομένα» και ήταν όλα προδομένα. Είπες στη μικρή σου αδελφή, που έκλεγε, να είναι περήφανη γιατί κάποτε θα λένε ότι ο αδελφός της, ο Σάββας Αντωνιάδης, «έπεσε ηρωικώς μαχόμενος υπέρ πίστεως και πατρίδος». 
Το 'ξερες.

Οι ήρωες γράφουν το δικό τους πεπρωμένο, οι λιπόψυχοι είναι αυτοί που ακολουθούν ξενογραμμένα πεπρωμένα και υποκύπτουν.
Στις 17 του Αύγουστου το 1974, εκεί στον Άγιο Παύλο, με μια χούφτα γενναίους συμπολεμιστές σου, κρατήσατε τη γραμμή, δεν δειλιάσατε. Πολέμησες με τη Λεβεντιά σου και έφυγες με το Χαμόγελό σου γιατί οι Τούρκοι δεν πέρασαν. Δεν κουραστήκατε να πολεμάτε όπως οι σημερινοί «ηγέτες» μας διαλαλούν σήμερα. Τριάντα δυο χρόνια αγνοούμενος, μαύρο στις ψυχές όλων όσοι σε αγάπησαν.

Η μάνα, ο πατέρας, τα αδέρφια σου έτρεξαν, ρώτησαν, ο αδελφός σου με κίνδυνο της ζωής του έφτασε ακόμα και στην Τουρκιά, μάταια. Τα Χριστούγεννα του 2005 έφτασε η λύτρωση. Βρέθηκαν τα οστά σου, εκεί ακριβώς που πολέμησες, εκεί που το πεπρωμένο που μόνος έγραψες, σε οδήγησε στην αιωνιότητα.
Ευτυχώς που βρέθηκαν και σε πήραμε απ' εκεί, να μη δεις τον εξευτελισμό. Λίγα μέτρα από το σημείο που σκοτωθήκατε για να κρατήσετε, θα περνούν τώρα οι συγγενείς των κατακτητών. Για να πηγαίνουν στα Κόκκινα να επισκεφτούν τον κατοχικό στρατό και να πανηγυρίσουν μαζί, το στρατό που εσείς δώσατε τη ζωή σας για να κρατήσετε μακριά. 

Να μένουν τα καημένα μεχμετζίκ απομονωμένα, χωρίς να αγκαλιάζουν τις μανές τους; Και οι δίκες σας οι μάνες;
Στην κηδεία στο χωριό σου, το κλάμα βουβό. Η μάνα σου, τα αδέρφια σου, η οικογένειά σου, οι συγχωριανοί, οι φίλοι σου, οι εφηβικοί σου έρωτες, περήφανοι. 

Το καλοκαίρι του 2007, ένας άλλος αγονάτιστος, που είναι σήμερα εκεί μαζί σας, τέλεσε τα αποκαλυπτήρια της προτομής σου στο χωριό. Ο Τάσσος Παπαδόπουλος, με προσωπικές του οδηγίες μερίμνησε να μείνει άσβεστη η μνήμη σου, αφού φρόντισε για την προτομή σου στο χωριό. 

Εκεί ψηλά που είστε όλοι μαζί οι απροσκύνητοι, ευχαρίστησέ τον εκ μέρους μας για τη μεγαλοψυχία του, αλλά και την αξιοπρέπεια που μας έδωσε. 

Στο μνημόσυνό σου κάθε χρόνο έρχονται πολλοί με στεφάνια. Άλλοι με στεφάνια αγάπης, εκτίμησης, σεβασμού και αναγνώρισης και άλλοι με τα στεφάνια της υποχρέωσης και της υποκρισίας. 
Μιλούν για τα ιδανικά σου, τη θυσία και το όραμά σου για ελεύθερη πατρίδα. Κάποιοι σε λένε και ηρώα. Κάποιοι άλλοι, πιο ευέλικτοι, σιγομουρμουρίζουν ότι, «σημασία πια έχει το μέλλον και η ισότητα την δυο κοινοτήτων στον καινούριο συνεταιρισμό με τους εποίκους και την εκ περιτροπής προεδρία». 

Έννοιες μακρινές από τα δικά σας ιδανικά. Συχώρεσέ μας, θείε, που τους ανεχόμαστε, που ανεχόμαστε να εξευτελίζουν τα ιδανικά της πραγματικής ελευθερίας που εσύ οραματίστηκες και έδωσες τη ζωή σου. Συχώρεσέ μας που τους παρακολουθούμε σχεδόν βουβοί, συνένοχοι. 

Αγνόησέ τους, ασήμαντος ο λόγος τους και η αναφορά τους στην ιστορία. Ασήμαντοι μπροστά στη θυσία και τον ηρωισμό σου. Σ' ευχαριστούμε, θείε, που η Λεβεντιά και το Χαμόγελό σου είναι η συντρόφια και ο φάρος μας.

Σ' ευχαριστούμε που έχουμε το προνόμιο να κυλά στις φλέβες μας το ίδιο αίμα με τον ήρωα Σάββα Αντωνιάδη, που έζησε και αγωνίστηκε με Λεβεντιά και Χαμόγελο και «Έπεσε Ηρωικώς Μαχόμενος Υπέρ Πίστεως και Πατρίδος», όπως ο ίδιος οραματίστηκε. 

ΑΘΩΣ ΑΝΤΩΝΙΑΔΗΣ
Αδελφότεκνος του ήρωα

Αυξ. Αριθμός / Seq. Number	72
Όνομα / Name	Αντωνιάδης Σάββας
Πατρώνυμο / Fathers Name	Χρύσανθος
Καταγωγή / Citizenship	ΚΥΠΡΟΣ
Φύλο / Sex	ΑΡΡΕΝ
Τόπος γέννησης / Place of birth	Γιόλου
Ημερ. Γέννησης / Date of Birth	26/08/1951 / ( 59 ετών σήμερα)
Ημερ. Εξαφάνισης / Μissing as from	17/08/1974 / ( 23 ετών τότε)
Τόπος Εξαφάνισης / Place last seen	Άγιος Παύλος Λευκωσίας
Στρατ. Μονάδα / Military Base	187 Μ.Π.Π.
Στρατ. Βαθμίδα / Military Status	ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΟΣ
Κατάσταση / Status	ΑΓΝΟΕΙΤΑΙ -

Αρθρογραφία Εφημερίδας «ΠΟΛΙΤΗΣ»

Απο  

http://ellinilatris.blogspot.com/2010/08/blog-post_9503.html

Έπεσε ηρωικώς μαχόμενος υπέρ πίστεως και πατρίδος

 
(Αφιερωμένο στο Σάββα Αντωνιάδη)
Από μικρό παιδί στο χωριό σου, στη Γιόλοu της Πάφου, πάντα έτρεχες με λεβεντιά και χαμόγελο.
Έτσι σε θυμούνται οι μεγαλύτεροι συγχωριανοί σου, πρώτος να βοηθήσεις, όπου μπορούσες, όποιον σε χρειαζόταν. 
Ο καλύτερος φίλος, ο πιο πιστός, έτσι σε θυμούνται ακόμα οι φίλοι σου. 
Ο πιο αληθινός, έτσι σε θυμούνται ακόμα και οι εφηβικοί σου έρωτες. Η ψυχή της οικογένειας, το χαμόγελο όλων μας, έτσι σε θυμούνται ακόμα τα αδέρφια σου.

Έτσι σε μοιρολογούσε πριν φύγει στα 99 της χρόνια η μάνα σου, που ονειρευόταν τη μέρα που θα φύγει για να σε ξανακρατήσει στην αγκαλιά της, τόσο πολύ της έλειψες. 

Άντεξε μέχρι να μπορέσει να σε κηδέψει, να σε τιμήσει, και όταν αυτό έγινε, δεν είχε πια λόγο να ζει, δεν είχε πια λόγο να βλέπει τα ιδανικά και τη θυσία σου να παραβλέπονται μπροστά στο «καλό κλίμα των ημερών» και των «γενναίων προσφορών» της νέας ευέλικτης πολιτικής για «δίκαιη λύση» που προπάντων προστατεύει το «δίκιο» των εποίκων. 

Είναι εδώ τόσα χρόνια πια, μας λένε. Και το δικό σας δίκιο; Το δικαίωμά σας να ζήσετε ελεύθεροι, που σας στέρησαν οι τουρκικές σφαίρες; Ο πατέρας σου έφυγε, δεν άντεξε. 

Μόνη του παρηγοριά ότι ο Σάββας Αντωνιάδης, ο Σαββάκης ο γιος του, είναι με τους άλλους αθανάτους. 

Έτσι έζησες τη ζωή σου, με λεβεντιά και χαμόγελο. Με αρχές και οράματα σπάνια. Τελείωσες τις σπουδές σου στην Αθήνα, τελείωσες τη στρατιωτική σου θητεία και άρχισες να οραματίζεσαι το μέλλον. Μπορεί το νήμα της ζωής σου να κόπηκε στα 23 ακριβά σου χρόνια, αλλά η λεβεντιά και το χαμόγελό σου πέρασαν στην αιωνιότητα. 

Όταν άκουσες στα μέσα του Αύγουστου του 1974 για τη δεύτερη εισβολή, έτρεξες, φίλησες τη μάνα σου και ξεκίνησες, έτοιμος από καιρό. 

Άκουσες για τη γραμμή αντίστασης που έσπασε στον Άγιο Παύλο και ήξερες πού έπρεπε να πας. Μάταια ο αδελφός σου έλεγε, «Αδελφέ, πολεμήσαμε, αντισταθήκαμε, τα δώσαμε όλα, τώρα είναι όλα προδομένα» και ήταν όλα προδομένα. Είπες στη μικρή σου αδελφή, που έκλεγε, να είναι περήφανη γιατί κάποτε θα λένε ότι ο αδελφός της, ο Σάββας Αντωνιάδης, «έπεσε ηρωικώς μαχόμενος υπέρ πίστεως και πατρίδος». 
Το 'ξερες.

Οι ήρωες γράφουν το δικό τους πεπρωμένο, οι λιπόψυχοι είναι αυτοί που ακολουθούν ξενογραμμένα πεπρωμένα και υποκύπτουν.
Στις 17 του Αύγουστου το 1974, εκεί στον Άγιο Παύλο, με μια χούφτα γενναίους συμπολεμιστές σου, κρατήσατε τη γραμμή, δεν δειλιάσατε. Πολέμησες με τη Λεβεντιά σου και έφυγες με το Χαμόγελό σου γιατί οι Τούρκοι δεν πέρασαν. Δεν κουραστήκατε να πολεμάτε όπως οι σημερινοί «ηγέτες» μας διαλαλούν σήμερα. Τριάντα δυο χρόνια αγνοούμενος, μαύρο στις ψυχές όλων όσοι σε αγάπησαν.

Η μάνα, ο πατέρας, τα αδέρφια σου έτρεξαν, ρώτησαν, ο αδελφός σου με κίνδυνο της ζωής του έφτασε ακόμα και στην Τουρκιά, μάταια. Τα Χριστούγεννα του 2005 έφτασε η λύτρωση. Βρέθηκαν τα οστά σου, εκεί ακριβώς που πολέμησες, εκεί που το πεπρωμένο που μόνος έγραψες, σε οδήγησε στην αιωνιότητα.
Ευτυχώς που βρέθηκαν και σε πήραμε απ' εκεί, να μη δεις τον εξευτελισμό. Λίγα μέτρα από το σημείο που σκοτωθήκατε για να κρατήσετε, θα περνούν τώρα οι συγγενείς των κατακτητών. Για να πηγαίνουν στα Κόκκινα να επισκεφτούν τον κατοχικό στρατό και να πανηγυρίσουν μαζί, το στρατό που εσείς δώσατε τη ζωή σας για να κρατήσετε μακριά. 

Να μένουν τα καημένα μεχμετζίκ απομονωμένα, χωρίς να αγκαλιάζουν τις μανές τους; Και οι δίκες σας οι μάνες;
Στην κηδεία στο χωριό σου, το κλάμα βουβό. Η μάνα σου, τα αδέρφια σου, η οικογένειά σου, οι συγχωριανοί, οι φίλοι σου, οι εφηβικοί σου έρωτες, περήφανοι. 

Το καλοκαίρι του 2007, ένας άλλος αγονάτιστος, που είναι σήμερα εκεί μαζί σας, τέλεσε τα αποκαλυπτήρια της προτομής σου στο χωριό. Ο Τάσσος Παπαδόπουλος, με προσωπικές του οδηγίες μερίμνησε να μείνει άσβεστη η μνήμη σου, αφού φρόντισε για την προτομή σου στο χωριό. 

Εκεί ψηλά που είστε όλοι μαζί οι απροσκύνητοι, ευχαρίστησέ τον εκ μέρους μας για τη μεγαλοψυχία του, αλλά και την αξιοπρέπεια που μας έδωσε. 

Στο μνημόσυνό σου κάθε χρόνο έρχονται πολλοί με στεφάνια. Άλλοι με στεφάνια αγάπης, εκτίμησης, σεβασμού και αναγνώρισης και άλλοι με τα στεφάνια της υποχρέωσης και της υποκρισίας. 
Μιλούν για τα ιδανικά σου, τη θυσία και το όραμά σου για ελεύθερη πατρίδα. Κάποιοι σε λένε και ηρώα. Κάποιοι άλλοι, πιο ευέλικτοι, σιγομουρμουρίζουν ότι, «σημασία πια έχει το μέλλον και η ισότητα την δυο κοινοτήτων στον καινούριο συνεταιρισμό με τους εποίκους και την εκ περιτροπής προεδρία». 

Έννοιες μακρινές από τα δικά σας ιδανικά. Συχώρεσέ μας, θείε, που τους ανεχόμαστε, που ανεχόμαστε να εξευτελίζουν τα ιδανικά της πραγματικής ελευθερίας που εσύ οραματίστηκες και έδωσες τη ζωή σου. Συχώρεσέ μας που τους παρακολουθούμε σχεδόν βουβοί, συνένοχοι. 

Αγνόησέ τους, ασήμαντος ο λόγος τους και η αναφορά τους στην ιστορία. Ασήμαντοι μπροστά στη θυσία και τον ηρωισμό σου. Σ' ευχαριστούμε, θείε, που η Λεβεντιά και το Χαμόγελό σου είναι η συντρόφια και ο φάρος μας.

Σ' ευχαριστούμε που έχουμε το προνόμιο να κυλά στις φλέβες μας το ίδιο αίμα με τον ήρωα Σάββα Αντωνιάδη, που έζησε και αγωνίστηκε με Λεβεντιά και Χαμόγελο και «Έπεσε Ηρωικώς Μαχόμενος Υπέρ Πίστεως και Πατρίδος», όπως ο ίδιος οραματίστηκε. 

ΑΘΩΣ ΑΝΤΩΝΙΑΔΗΣ
Αδελφότεκνος του ήρωα

Αυξ. Αριθμός / Seq. Number	72
Όνομα / Name	Αντωνιάδης Σάββας
Πατρώνυμο / Fathers Name	Χρύσανθος
Καταγωγή / Citizenship	ΚΥΠΡΟΣ
Φύλο / Sex	ΑΡΡΕΝ
Τόπος γέννησης / Place of birth	Γιόλου
Ημερ. Γέννησης / Date of Birth	26/08/1951 / ( 59 ετών σήμερα)
Ημερ. Εξαφάνισης / Μissing as from	17/08/1974 / ( 23 ετών τότε)
Τόπος Εξαφάνισης / Place last seen	Άγιος Παύλος Λευκωσίας
Στρατ. Μονάδα / Military Base	187 Μ.Π.Π.
Στρατ. Βαθμίδα / Military Status	ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΟΣ
Κατάσταση / Status	ΑΓΝΟΕΙΤΑΙ -

Αρθρογραφία Εφημερίδας «ΠΟΛΙΤΗΣ»

Απο  

http://ellinilatris.blogspot.com/2010/08/blog-post_9503.html

ΤΑΦΟΣ ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΗ

Σας αρέσουν οι ιστορίες με ήρωες που αγωνίζονται ενάντια στο άδικο, ή που δίνουν την ζωή τους για την ελευθερία των πολλών; Ναι, σας μιλάω για ιστορίες και ανθρώπους που έχουν χαθεί στο μακρινό παρελθόν και αναφέρομαι την εποχή που η λέξη ήρωας , ήταν ίσως τίτλος τιμής. Βλέπετε σήμερα, οι ήρωες κατασκευάζονται μέσω του μάρκετινγκ και η πραγματική μορφή των ηρώων, χάνεται στα άγνωστα βάθη του σημερινού κόσμου. Όμως ακόμα και εκείνες οι ηρωικές μορφές του παρελθόντος στην βιαστική εποχή του σήμερα, τείνουν να ισοπεδωθούν και να θαφτούν γοργά κάτω από τις μαρμάρινες πλάκες του τάφου, που σήμερα αποκαλούμε με την λέξη ‘ιδεολογία’. Ωστόσο, εγώ και οι σύντροφοι μου που έχουμε μάθει, ή να προσπερνούμε σφυρίζοντας μπροστά στο στόμα της Σκύλας και της Χάρυβδης, ή να ακούμε το θρόισμα εκείνων των ξεχασμένων εποχών, λατρεύαμε πάντα τις ηρωικές μορφές. Έτσι, αναζητήσαμε μέσα στον τσιμεντένιο ιστό της πόλης, έναν από τους σχεδόν ξεχασμένους λίθους της Ελληνικής ιστορίας. Ο λόγος γίνεται για το σημείο που έχει ταφεί ο μεγάλος επαναστάτης και γέρος του Μοριά, Θεόδωρος Κολοκοτρώνης. Ελάχιστοι είναι εκείνοι σήμερα, που γνωρίζουν ότι υπάρχει ο τάφος του μεγάλου αυτού αγωνιστή, στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών. Δίπλα από τον τάφο του, υπάρχουν ακόμα μερικά μνήματα της οικογένειας του γέροντα της Επανάστασης, όπου ανήκουν στο γένος του. Πάνω από τον τάφο του Ήρωα, υπάρχει η μαρμάρινη μορφή του, που στέκει καθιστή και κοιτά αγέρωχα. Ενώ από κάτω της, υπάρχει η σκαλιστή αναφορά που λέει: ‘Σιγά διαβάτη, εδώ κοιμάται ο γέρος του Μοριά, τον ύπνο του μην τον ταράξεις’. Πραγματικά δεν ξέρω αν για εσάς ο χώρος είναι Ιερός, όμως όταν βρεθήκαμε εμπρός του, ένα αίσθημα δέους πλημμύρισε την ψυχή μας και σκεφτήκαμε πως εδώ αναπαύεται ένας από όλους εκείνους που του χρωστούμε, τόσο την ύπαρξη του Έθνους μας όσο και της ίδιας μας της ελευθερίας.

ΓΡΑΦΕΙ Ο ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ.

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΡΗΓΟΡΗ ΤΣΟΥΚΑΛΑ.

 http://enterstarcrypticcity.blogspot.com/2010/05/blog-post_22.html

ΤΑΦΟΣ ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΗ

Σας αρέσουν οι ιστορίες με ήρωες που αγωνίζονται ενάντια στο άδικο, ή που δίνουν την ζωή τους για την ελευθερία των πολλών; Ναι, σας μιλάω για ιστορίες και ανθρώπους που έχουν χαθεί στο μακρινό παρελθόν και αναφέρομαι την εποχή που η λέξη ήρωας , ήταν ίσως τίτλος τιμής. Βλέπετε σήμερα, οι ήρωες κατασκευάζονται μέσω του μάρκετινγκ και η πραγματική μορφή των ηρώων, χάνεται στα άγνωστα βάθη του σημερινού κόσμου. Όμως ακόμα και εκείνες οι ηρωικές μορφές του παρελθόντος στην βιαστική εποχή του σήμερα, τείνουν να ισοπεδωθούν και να θαφτούν γοργά κάτω από τις μαρμάρινες πλάκες του τάφου, που σήμερα αποκαλούμε με την λέξη ‘ιδεολογία’. Ωστόσο, εγώ και οι σύντροφοι μου που έχουμε μάθει, ή να προσπερνούμε σφυρίζοντας μπροστά στο στόμα της Σκύλας και της Χάρυβδης, ή να ακούμε το θρόισμα εκείνων των ξεχασμένων εποχών, λατρεύαμε πάντα τις ηρωικές μορφές. Έτσι, αναζητήσαμε μέσα στον τσιμεντένιο ιστό της πόλης, έναν από τους σχεδόν ξεχασμένους λίθους της Ελληνικής ιστορίας. Ο λόγος γίνεται για το σημείο που έχει ταφεί ο μεγάλος επαναστάτης και γέρος του Μοριά, Θεόδωρος Κολοκοτρώνης. Ελάχιστοι είναι εκείνοι σήμερα, που γνωρίζουν ότι υπάρχει ο τάφος του μεγάλου αυτού αγωνιστή, στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών. Δίπλα από τον τάφο του, υπάρχουν ακόμα μερικά μνήματα της οικογένειας του γέροντα της Επανάστασης, όπου ανήκουν στο γένος του. Πάνω από τον τάφο του Ήρωα, υπάρχει η μαρμάρινη μορφή του, που στέκει καθιστή και κοιτά αγέρωχα. Ενώ από κάτω της, υπάρχει η σκαλιστή αναφορά που λέει: ‘Σιγά διαβάτη, εδώ κοιμάται ο γέρος του Μοριά, τον ύπνο του μην τον ταράξεις’. Πραγματικά δεν ξέρω αν για εσάς ο χώρος είναι Ιερός, όμως όταν βρεθήκαμε εμπρός του, ένα αίσθημα δέους πλημμύρισε την ψυχή μας και σκεφτήκαμε πως εδώ αναπαύεται ένας από όλους εκείνους που του χρωστούμε, τόσο την ύπαρξη του Έθνους μας όσο και της ίδιας μας της ελευθερίας.

ΓΡΑΦΕΙ Ο ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ.

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΡΗΓΟΡΗ ΤΣΟΥΚΑΛΑ.

 http://enterstarcrypticcity.blogspot.com/2010/05/blog-post_22.html

27 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 1941 ΟΙ ΓΕΡΜΑΝΟΙ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ-Κωνσταντίνος Κουκίδης

Στις 27 Απριλίου, στην Ακρόπολη των Αθηνών, ο Γερμανός Αξιωματικός δίνει εντολή στον εύζωνα Κωνσταντίνο Κουκίδη, φρουρό της Σημαίας μας, να την αφαιρέσει για να αναρτήσει τον αγκυλωτό σταυρό. Εκείνος την υποστέλλει κλαίγοντας και ψάλλοντας τον Εθνικό Ύμνο, τυλίγεται με αυτήν και αυτοκτονεί πέφτοντας από τον Ιερό Βράχο.Ο ραδιοφωνικός σταθμός της Αθήνας μεταδίδει την είδηση τονίζοντας ότι σε λίγα λεπτά ο σταθμός δεν θα είναι πια Ελληνικός.
Επιχειρώντας να δώσει κουράγιο στους θλιμμένους Αθηναίους, ο εκφωνητής του Ραδιοφωνικού Σταθμού Αθηνών Κωνσταντίνος Σταυρόπουλος μετέδιδε με τη χαρακτηριστική ένρινη φωνή του τις τελευταίες ελεύθερες φράσεις που μπορούσαν να ακουσθούν:

Εδώ ελεύθεραι ακόμα Αθήναι…

Έλληνες! Οι Γερμανοί εισβολείς ευρίσκονται εις τα πρόθυρα των Αθηνών.
Αδέλφια! Κρατήστε καλά μέσα στην ψυχή σας το πνεύμα του μετώπου.

Ο εισβολεύς εισέρχεται με όλας τας προφυλάξεις εις την έρημον πόλιν με τα κατάκλειστα σπίτια.


ΑΚΟΥΣΤΕ ΚΑΙ ΤΟ ΗΧΗΤΙΚΟ ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΟ





LINK

27 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 1941 ΟΙ ΓΕΡΜΑΝΟΙ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ-Κωνσταντίνος Κουκίδης

Στις 27 Απριλίου, στην Ακρόπολη των Αθηνών, ο Γερμανός Αξιωματικός δίνει εντολή στον εύζωνα Κωνσταντίνο Κουκίδη, φρουρό της Σημαίας μας, να την αφαιρέσει για να αναρτήσει τον αγκυλωτό σταυρό. Εκείνος την υποστέλλει κλαίγοντας και ψάλλοντας τον Εθνικό Ύμνο, τυλίγεται με αυτήν και αυτοκτονεί πέφτοντας από τον Ιερό Βράχο.Ο ραδιοφωνικός σταθμός της Αθήνας μεταδίδει την είδηση τονίζοντας ότι σε λίγα λεπτά ο σταθμός δεν θα είναι πια Ελληνικός.
Επιχειρώντας να δώσει κουράγιο στους θλιμμένους Αθηναίους, ο εκφωνητής του Ραδιοφωνικού Σταθμού Αθηνών Κωνσταντίνος Σταυρόπουλος μετέδιδε με τη χαρακτηριστική ένρινη φωνή του τις τελευταίες ελεύθερες φράσεις που μπορούσαν να ακουσθούν:

Εδώ ελεύθεραι ακόμα Αθήναι…

Έλληνες! Οι Γερμανοί εισβολείς ευρίσκονται εις τα πρόθυρα των Αθηνών.
Αδέλφια! Κρατήστε καλά μέσα στην ψυχή σας το πνεύμα του μετώπου.

Ο εισβολεύς εισέρχεται με όλας τας προφυλάξεις εις την έρημον πόλιν με τα κατάκλειστα σπίτια.


ΑΚΟΥΣΤΕ ΚΑΙ ΤΟ ΗΧΗΤΙΚΟ ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΟ





LINK

27 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 1941 ΟΙ ΓΕΡΜΑΝΟΙ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ-Κωνσταντίνος Κουκίδης

Στις 27 Απριλίου, στην Ακρόπολη των Αθηνών, ο Γερμανός Αξιωματικός δίνει εντολή στον εύζωνα Κωνσταντίνο Κουκίδη, φρουρό της Σημαίας μας, να την αφαιρέσει για να αναρτήσει τον αγκυλωτό σταυρό. Εκείνος την υποστέλλει κλαίγοντας και ψάλλοντας τον Εθνικό Ύμνο, τυλίγεται με αυτήν και αυτοκτονεί πέφτοντας από τον Ιερό Βράχο.Ο ραδιοφωνικός σταθμός της Αθήνας μεταδίδει την είδηση τονίζοντας ότι σε λίγα λεπτά ο σταθμός δεν θα είναι πια Ελληνικός.
Επιχειρώντας να δώσει κουράγιο στους θλιμμένους Αθηναίους, ο εκφωνητής του Ραδιοφωνικού Σταθμού Αθηνών Κωνσταντίνος Σταυρόπουλος μετέδιδε με τη χαρακτηριστική ένρινη φωνή του τις τελευταίες ελεύθερες φράσεις που μπορούσαν να ακουσθούν:

Εδώ ελεύθεραι ακόμα Αθήναι…

Έλληνες! Οι Γερμανοί εισβολείς ευρίσκονται εις τα πρόθυρα των Αθηνών.
Αδέλφια! Κρατήστε καλά μέσα στην ψυχή σας το πνεύμα του μετώπου.

Ο εισβολεύς εισέρχεται με όλας τας προφυλάξεις εις την έρημον πόλιν με τα κατάκλειστα σπίτια.


ΑΚΟΥΣΤΕ ΚΑΙ ΤΟ ΗΧΗΤΙΚΟ ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΟ





LINK

Ο Θ. Κολοκοτρώνης ο Γέρος του Μοριά

Ο Θ. Κολοκοτρώνης είναι η σημαντικότερη στρατιωτική και πολιτική φυσιογνωμία της Επανάστασης του 1821. Για την ευφυΐα, την τόλμη, τη σύνεσή του, αλλά και για τη βαρύτητα του λόγου του, που από νέο τον χαρακτήριζαν, επονομάσθηκε "Γέρος του Μοριά". Γεννήθηκε στο Ραμαβούνι της Μεσσηνίας στις 3 Απριλίου 1770, ενώ η καταγωγή του ήταν από το χωριό Λιμποβίσι της Αρκαδίας. Η οικογένειά του - με γενάρχη τον Τσεργίνη - ανέδειξε πολλούς γενναίους κλεφταρματολούς-αγωνιστές και κατέβαλε βαρύ τίμημα στον απελευθερωτικό αγώνα κατά των Τούρκων. Μέχρι την έκρηξη της Επανάστασης περίπου εβδομήντα Κολοκοτρωναίοι είχαν βρει το θάνατο στον αγώνα κατά των Τούρκων. Ο πατέρας του Κωνσταντής ήταν μεγάλος κλεφταρματωλός της Μάνης και του Ταϋγέτου. Η μητέρα του καταγόταν από το σόι των Κοστακαίων της Αλωνίσταινας. Tο 1770 είχε συμμετάσχει στην εξέγερση του Μοριά κατά τα Ορλωφικά. Αμέσως μετά, το 1771, ο Κωσταντής ήλθε σε σφοδρή σύγκρουση με τους Τούρκους που είχαν στο μεταξύ εξαπολύσει ανηλεή διωγμό κατά των κλεφταρματολών. Το 1779, μαζί με τα αδέλφια του Αποστόλη, Γιώργο και Αναγνώστη, συμμετείχε στην εξόντωση των Αλβανών που μάστιζαν την Πελοπόννησο. Το 1780 όμως οι Τούρκοι ξεκίνησαν νέο διωγμό κατά των αρματολών. Ισχυρό στράτευμα υπό τον Καπουδάν πασά Χασάν Τζελαϊδή που ήταν Βεζύρης, Βαλεσής και Σερασκέρης της Ρούμελης, αποβιβάστηκε στο Γύθειο και κατευθύνθηκε κατά της Καστάνιτσας που ήταν ορμητήριο του Κωνσταντή. Ο Κωνσταντής μαζί με τον κλεφταρματολό Παναγιώταρο Βενετσανάκη και τις οικογένειές τους είχαν στο μεταξύ ταμπουρωθεί με 150 παλικάρια στους δύο πύργους τους. Εκεί πρόβαλαν ηρωϊκή αντίσταση για 12 μέρες. Στο τέλος οι πολιορκούμενοι επεχείρησαν απεγνωσμένη έξοδο κατά την οποία σκοτώθηκε ο Κωνσταντής και δυο αδέλφια του. Ο αδελφός του Αναγνώστης και η γυναίκα του μαζί με το μικρό Θεοδωράκη και μια αδελφή του κατάφεραν να διαφύγουν. Μετά το θάνατο του πατέρα του, η μητέρα του πήρε τα παιδιά της και κατέφυγε στο πατρογονικό της στην Αλωνίσταινα. Την ένδοξη εκείνη μάχη θα διηγηθεί αργότερα ο Κολοκοτρώνης στα απομνημονεύματά του. Σε ηλικία 15 χρονών ο Θοδωράκης μαζί με τη μητέρα του εγκαταστάθηκαν στο Άκοβο όπου ζούσε ο θείος του Αναγνώστης. Λίγο μετά και σε ηλικία 15 ετών διορίσθηκε, κάπος στην επαρχία Λεονταρίου. Το 1790 και σε ηλικία 20 χρονών παντρεύτηκε τη μικρότερη κόρη του προεστού του Ακόβου Καρούτσου και έζησε άλλα επτά χρόνια στον Άκοβο, όπου εγκατέστησε το σπιτικό του. Στο μεταξύ εντάχτηκε στα σώματα των κλεφτών της Πελοποννήσου και ειδικότερα στο σώμα του Ζαχαριά, όπου γρήγορα διακρίθηκε και έγινε πρωτοπαλίκαρο. Στη συνέχεια συγκρότησε δικό του σώμα και ανέπτυξε πλούσια δράση. Μετά τους μεγάλους διωγμούς που εξαπέλυσαν οι Τούρκοι κατά της κλεφτουριάς κατέφυγε το 1810 στη Ζάκυνθο, όπου έμεινε με την οικογένειά του 15 χρόνια και υπηρέτησε στον αγγλικό στρατό σαν ταγματάρχης σε Σύνταγμα Ελλήνων εθελοντών. Η θητεία του αυτή του δίδαξε πολλά για την στρατιωτική τέχνη, τα οποία και εφάρμοσε αργότερα στον πόλεμο της Ανεξαρτησίας. Μετά τη διάλυση του Συντάγματος ασχολήθηκε με το εμπόριο. Το 1818 μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία από το φιλικό Πάγκαλο. Ως απεσταλμένος της στη Μάνη σήκωσε μαζί με τον Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη στις 23 Μαρτίου 1821 τη σημαία της Επανάστασης στην Καλαμάτα και επικεφαλής πολλών άλλων αγωνιστών, την απελευθέρωσε. Ο Θ. Κολοκοτρώνης πρωταγωνίστησε σε πολλές στρατιωτικές επιχειρήσεις του Αγώνα και σε πολλές κρίσιμες καμπές του αγώνα. Χαρακτηριστικά, η νίκη στο Βαλτέτσι το Μάιο 1821 ήταν η πρώτη μεγάλη νίκη και έσφιξε τον κλοιό της πολιορκίας της Τρίπολης. Η άλωση της Τριπολιτσάς (Σεπτέμβριος 1821), ήταν η πρώτη μεγάλη επιτυχία του απελευθερωτικού αγώνα και παγίωσε τη θέση των επαναστατών. Η καταστροφή της στρατιάς των 30.000 ανδρών του Δράμαλη πασά στα Δερβενάκια (Ιούλιος 1822), όπου ο Κολοκοτρώνης κινητοποίησε ακόμα και τους χωρικούς μετατρέποντάς τους σε τρομερούς αγωνιστές, εδραίωσε την επανάσταση στο Μοριά. Στις επιχειρήσεις αυτές πρυτάνευσαν η ευφυΐα, η διορατικότητα και η τόλμη του στρατηγικού του μυαλού. Οι επιτυχίες αυτές έμελλαν να τον αναδείξουν στη συνέχεια σε αρχιστράτηγο της Πελοποννήσου. Παράλληλα ο Κολοκοτρώνης άρχισε να συμμετέχει ενεργά και στην πολιτική, αφού εκλέχτηκε μέλος της Πελοποννησιακής Γερουσίας και έγινε αντιπρόεδρος του Εκτελεστικού, με πρόεδρο τον Μαυροκορδάτο. Στη δύσκολη περίοδο του Εμφύλιου πολέμου ο Κολοκοτρώνης πολλές φορές προσπάθησε να αμβλύνει τις αντιθέσεις ανάμεσα στους αντιπάλους, μακριά από προσωπικές φιλοδοξίες και έχοντας πάντα σαν κεντρική του επιδίωξη την ομόνοια και ενότητα μεταξύ των Ελλήνων. Παρ' όλα αυτά όμως έγινε στόχος μεθοδεύσεων και ραδιουργιών από την πλευρά μερικών κοτζαμπάσηδων και πολιτικών και τελικά δεν απέφυγε τις διώξεις και τη φυλάκιση. ΄Έσι, κατά την Β΄ Εθνοσυνέλευση το Μάρτιο-Απρίλιο του 1823 στο Άστρος, όπου και εκδηλώθηκαν οι πρώτες αντιθέσεις ανάμεσα στους πολιτικούς και τους στρατιωτικούς, αποφασίστηκε μεταξύ άλλων η κατάργηση της Πελοποννησιακής Γερουσίας, ψυχή της οποίας ήταν ο Κολοκοτρώνης, αλλά και του βαθμού του αρχιστρατήγου τον οποίο έφερε ο ίδιος. Το γεγονός αυτό θεωρήθηκε μείωση του φυσικού αρχηγού των στρατιωτικών σωμάτων και σηματοδότησε τη ρήξη ανάμεσα στο Μαυροκορδάτο, πρόεδρο του Εκτελεστικού, και τον Κολοκοτρώνη, ο οποίος παραιτήθηκε από αντιπρόεδρος. Στις 16 Νοεμβρίου του 1823 οπαδοί του διέλυσαν το Βουλευτικό. Στη συνέχεια πολλά μέλη του που ήταν αντίθετοι στον Κολοκοτρώνη κατέφυγαν στο Κρανίδι, όπου όρισαν νέα κυβέρνηση υπό τον Υδραίο Γεώργιο Κουντουριώτη. Έτσι, στις αρχές του 1824 υπήρχαν δύο κυβερνήσεις, μία στην Τριπολιτσά υπό τον Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη και η άλλη υπό τον Γ. Κουντουριώτη στο Κρανίδι. Το Μάρτιο του 1824 οι κυβερνητικοί στράφηκαν εναντίον των στρατιωτικών, κατέλαβαν την Ακροκόρινθο και την Τριπολιτσά και άρχισαν να πολιορκούν το Ναύπλιο το οποίο υπεράσπιζε ο Πάνος, γιος του Κολοκοτρώνη. Ο Κολοκοτρώνης αντιλαμβανόμενος ότι οι εξελίξεις απέβαιναν σε βάρος του ήλθε σε συνδιαλλαγή με τον Κουντουριώτη και παρέδωσε το Ναύπλιο με αντάλλαγμα τη χορήγηση αμνηστίας. Έτσι τελείωσε η πρώτη φάση του εμφυλίου πολέμου. Η εμφύλια διαμάχη έμελλε όμως να συνεχισθεί, καθώς και οι δύο παρατάξεις (υπό τον Κουντουριώτη, από το ένα μέρος, και τον Ανδρέα Λόντο και τον Ανδρέα Ζαΐμη από το άλλο) επεδίωκαν να εξασφαλίσουν ηγετικό ρόλο στις στρατιωτικές και πολιτικές εξελίξεις. Η μία πλευρά υπό τον Κολοκοτρώνη, τον Λόντο και το Ζαΐμη (που ήταν αρχικά αντίπαλοι του Γέρου) είχε την υποστήριξη πολλών Πελοποννήσιων στρατιωτικών και πολιτικών, ενώ με τον Κουντουριώτη συντάχθηκαν οι Ρουμελιώτες, Υδραίοι και Σπετσιώτες οπλαρχηγοί. Η άρνηση ορισμένων περιοχών της Πελοποννήσου να πληρώσουν στην κυβέρνηση φόρο αποτέλεσε την αφορμή για την έκρηξη της δεύτερης φάσης του εμφυλίου κατά την οποία σημειώθηκαν σφοδρές συγκρούσεις σε πολλές περιοχές της Πελοποννήσου. Η άνανδρη δολοφονία του γιου του Πάνου, κλόνισε σοβαρά τον Κολοκοτρώνη, που αποφάσισε να παραδοδεί στις αρχές του Δεκεμβρίου του1824. Στις 6 Φεβρουαρίου του 1825 φυλακίστηκε στο μοναστήρι του Προφήτη Ηλία της Ύδρας μαζί με τους Δεληγιανναίους και τον Νοταρά. Με τη δολοφονία του Οδυσσέα Ανδρούτσου στην Ακρόπολη των Αθηνών από ανθρώπους του Γκούρα τερματίζεται η εμφύλια διαμάχη, αλλά η επανάσταση βρισκόταν σε μεγάλο κίνδυνο από την επέλαση του Ιμπραήμ πασά στην Πελοπόννησο. Μετά την ηρωική θυσία του Παπαφλέσσα στο Μανιάκι, και ενώ δρόμος για την Τριπολιτσά ήταν πλέον ανοιχτός για τους εισβολείς, ο Κολοκοτρώνης πήρε αμνηστία από την Κυβέρνηση. Όμως η πρωτεύουσα του Μοριά έπεσε στα χέρια του Ιμπραήμ στις 11 Ιουνίου του 1825, παρά τις προσπάθειες του Γέρου και των άλλων οπλαρχηγών να τον συγκρατήσουν. Στην κρίσιμη αυτή καμπή της επανάστασης ο Γέρος του Μοριά προσπάθησε να ανασυγκροτήσει τον αγώνα, παρενοχλώντας τον εχθρό, στρατολογώντας αγωνιστές και φροντίζοντας για την επιμελητεία. Επιστρέφοντας στην Πελοπόννησο μετά την επιδρομή του στην Στερεά Ελλάδα, ο Ιμπραήμ προσπάθησε να εξαφανίσει τις επαναστατικές εστίες που απέμεναν στο Μοριά. Ο Κολοκοτρώνης τότε εφάρμοσε τακτική ανταρτοπόλεμου, προξένησε μεγάλες απώλειες στο στρατό Ιμπραήμ φέρνοντάς τον σε δύσκολη θέση. Την άνοιξη και το καλοκαίρι του 1827, όταν ο Αιγύπτιος πασάς άρχισε να πυρπολεί τα χωριά και τους αγρούς αναγκάζοντας τους κατοίκους να δηλώσουν υποταγή μπροστά στον κίνδυνο του λιμού (να "προσκυνήσουν"), ο Γέρος του Μοριά εξαπέλυσε τα παλικάρια του στα χωριά που δήλωσαν υποταγή και πότε με το καλό πότε με τη βία κατάφερε να κρατήσει τη φλόγα της επανάστασης. Τα λόγια του ήχησαν τότε χαρακτηριστικά: “Φωτιά στα σπίτια και τσεκούρι στην περιουσία και το λαιμό εκείνων που κάνουν τα χατίρια των Τούρκων. Φωτιά και τσεκούρι στους προσκυνημένους !”. Και στα απομνημονεύματά του μάλιστα σημειώνει χαρακτηριστικά : "Μόνον εις τον καιρόν του προσκυνήματος εφοβήθηκα διά την πατρίδα μου". Παρά τα ρωσόφιλά του αισθήματά ο Κολοκοτρώνης πάντα πίστευε πως οι Έλληνες έχουν χρέος να πολεμήσουν μόνοι τους για την Ανεξαρτησία τους χωρίς τη βοήθεια των ξένων. Αντιμετώπιζε με δυσπιστία την ανάμειξή των ξένων στις εσωτερικές υποθέσεις της Ελλάδος, θεωρώντας πως γινόταν πρώτιστα για την εξυπηρέτηση τα ιδικών τους συμφερόντων. Από την άλλη πλευρά, εμφορούμενος από μεγάλη μεγαλοψυχία, συγχώρησε τους εχθρούς του, ακόμα και εκείνους που ευθύνονταν για το θάνατο συγγενών του και του γιου του. Με την έλευση του Καποδίστρια ο Κολοκοτρώνης τάχθηκε ένθερμα υπέρ της πολιτικής του αν και διαφωνούσε με τον αυταρχικό τρόπο της εφαρμογής της. Επίσης πρωτοστάτησε στα γεγονότα για την εκλογή του Όθωνα. Με την έλευση όμως του τελευταίου (30-1-1832) έγινε στόχος συκοφαντιών και ραδιουργιών εκ μέρους των πολιτικών του αντιπάλων με προεξάρχοντα τον Ι. Κωλέττη και αντιμετωπίστηκε με ψυχρότητα από τους Βαυαρούς που δεν μπορούσαν να του συγχωρήσουν τη φιλοκαποδιστριακή του τοποθέτηση. Η σκευωρία που εξυφάνθη εναντίον του κατέληξε τελικά στο να κατηγορηθεί για εσχάτη προδοσία και να συλληφθεί στις 6 Σεπτεμβρίου 1833 μαζί με τον Πλαπούτα, το γιο του Γενναίο, τον Τζαβέλα, τον Νικηταρά και άλλους στρατιωτικούς με την κατηγορία ότι ετοίμαζαν συνομωσία εναντίον του ανήλικου βασιλιά Όθωνα και της κυβέρνησης. Παρά τη γενναία στάση των δύο δικαστών Α. Πολυζωϊδη και Γ. Τερτσέτη, καταδικάσθηκε μαζί με τον Πλαπούτα σε θάνατο και φυλακίσθηκε στο Παλαμήδι σε ηλικία 63 ετών. Λίγο αργότερα η ποινή του μετατράπηκε σε 20ετή κάθειρξη. Τον Μάιο του 1835 μετά την ενηλικίωση του Όθωνα έλαβε χάρη και αποφυλακίσθηκε, εξουθενωμένος από τις άθλιες συνθήκες της φυλακής και τις ταπεινώσεις και σχεδόν τυφλός. Τα μετέπειτα χρόνια ο Γέρος του Μοριά έζησε στην Αθήνα, τη νέα πρωτεύουσα της Ελλάδας, όπου ευτύχησε να γνωρίσει τη γενική αναγνώριση για την προσφορά του στον αγώνα. Έλαβε το βαθμό του στρατηγού, διορίσθηκε σύμβουλος Επικρατείας, τιμήθηκε με τον Μεγαλόσταυρο του Σωτήρος, ορίσθηκε μέλος της επιτροπής για την ανέγερση του Πανεπιστημίου Αθηνών και στάθηκε πιστός σύμβουλος του Όθωνα. Φύσει ανιδιοτελής όμως, ποτέ δεν επεδίωξε προσωπικά οφέλη και ανταλλάγματα. Κατά την περίοδο αυτή γράφτηκαν τα απομνημονεύματά του από το Γεώργιο Τερτσέτη καθ' υπαγόρευση του ίδιου του Κολοκοτρώνη με τον τίτλο "Διήγησις συμβάντων της Ελληνικής φυλής από τα 1770 έως τα 1836". Τα απομνημονεύματα αυτά εκδόθηκαν το 1846 και αποτελούν πολύτιμη μαρτυρία και ιστορική πηγή για τον επαναστατικό αγώνα. Πέθανε στις 4 Φεβρουαρίου 1843 από εγκεφαλική συμφόρηση, αμέσως μετά το γάμο του μικρότερου γιου του Κολίνου και ετάφη στο Α Νεκροταφείο Αθηνών. Φτωχός από υλικά αγαθά, αλλά πλούσιος από την αγάπη του απλού λαού και ευτυχής που πρόλαβε να δει την αγαπημένη του πατρίδα ελεύθερη. Μιας πατρίδας για την οποία αγωνίσθηκε σκληρά. Με αυταπάρνηση, μεγαλοψυχία, ήθος, όραμα και πίστη. Στις 10 Οκτ. 1930 τα οστά του διακομίσθηκαν στο Μνημείο των Προκρίτων, δίπλα στην πλατεία Άρεως της Τρίπολης, για να τοποθετηθούν αργότερα, στις 25 Σεπτεμβρίου 1993, σε ειδική κρύπτη στη βάση του ανδριάντα του, που τον αναπαριστά πάνω στο άλογό του και που αναγέρθηκε στο κάτω μέρος της πλατείας. Σήμερα εκεί, στην πολυσύχναστη και ζωντανή αυτή πλατεία, οι διαβάτες και οι περιπατητές αμέριμνα προσπερνούν δίπλα από το μνημείο. Και γύρω του και κάτω του, μικρά παιδιά παίζουν ανέμελα τις Κυριακές. Αλλά υπάρχουν στιγμές, που από τα περήφανα βουνά του Μαινάλου που φαίνονται αντίκρυ, μια αύρα ανάλαφρη φυσσά. Μαζί μ' ένα τραγούδι: “Λάμπουν τα χιόνια στα βουνά, κι ο ήλιος στα λαγκάδια, έτσι λάμπει κι η Κλεφτουριά, οι Κολοκοτρωναίοι…

Ο Θ. Κολοκοτρώνης ο Γέρος του Μοριά

Ο Θ. Κολοκοτρώνης είναι η σημαντικότερη στρατιωτική και πολιτική φυσιογνωμία της Επανάστασης του 1821. Για την ευφυΐα, την τόλμη, τη σύνεσή του, αλλά και για τη βαρύτητα του λόγου του, που από νέο τον χαρακτήριζαν, επονομάσθηκε "Γέρος του Μοριά". Γεννήθηκε στο Ραμαβούνι της Μεσσηνίας στις 3 Απριλίου 1770, ενώ η καταγωγή του ήταν από το χωριό Λιμποβίσι της Αρκαδίας. Η οικογένειά του - με γενάρχη τον Τσεργίνη - ανέδειξε πολλούς γενναίους κλεφταρματολούς-αγωνιστές και κατέβαλε βαρύ τίμημα στον απελευθερωτικό αγώνα κατά των Τούρκων. Μέχρι την έκρηξη της Επανάστασης περίπου εβδομήντα Κολοκοτρωναίοι είχαν βρει το θάνατο στον αγώνα κατά των Τούρκων. Ο πατέρας του Κωνσταντής ήταν μεγάλος κλεφταρματωλός της Μάνης και του Ταϋγέτου. Η μητέρα του καταγόταν από το σόι των Κοστακαίων της Αλωνίσταινας. Tο 1770 είχε συμμετάσχει στην εξέγερση του Μοριά κατά τα Ορλωφικά. Αμέσως μετά, το 1771, ο Κωσταντής ήλθε σε σφοδρή σύγκρουση με τους Τούρκους που είχαν στο μεταξύ εξαπολύσει ανηλεή διωγμό κατά των κλεφταρματολών. Το 1779, μαζί με τα αδέλφια του Αποστόλη, Γιώργο και Αναγνώστη, συμμετείχε στην εξόντωση των Αλβανών που μάστιζαν την Πελοπόννησο. Το 1780 όμως οι Τούρκοι ξεκίνησαν νέο διωγμό κατά των αρματολών. Ισχυρό στράτευμα υπό τον Καπουδάν πασά Χασάν Τζελαϊδή που ήταν Βεζύρης, Βαλεσής και Σερασκέρης της Ρούμελης, αποβιβάστηκε στο Γύθειο και κατευθύνθηκε κατά της Καστάνιτσας που ήταν ορμητήριο του Κωνσταντή. Ο Κωνσταντής μαζί με τον κλεφταρματολό Παναγιώταρο Βενετσανάκη και τις οικογένειές τους είχαν στο μεταξύ ταμπουρωθεί με 150 παλικάρια στους δύο πύργους τους. Εκεί πρόβαλαν ηρωϊκή αντίσταση για 12 μέρες. Στο τέλος οι πολιορκούμενοι επεχείρησαν απεγνωσμένη έξοδο κατά την οποία σκοτώθηκε ο Κωνσταντής και δυο αδέλφια του. Ο αδελφός του Αναγνώστης και η γυναίκα του μαζί με το μικρό Θεοδωράκη και μια αδελφή του κατάφεραν να διαφύγουν. Μετά το θάνατο του πατέρα του, η μητέρα του πήρε τα παιδιά της και κατέφυγε στο πατρογονικό της στην Αλωνίσταινα. Την ένδοξη εκείνη μάχη θα διηγηθεί αργότερα ο Κολοκοτρώνης στα απομνημονεύματά του. Σε ηλικία 15 χρονών ο Θοδωράκης μαζί με τη μητέρα του εγκαταστάθηκαν στο Άκοβο όπου ζούσε ο θείος του Αναγνώστης. Λίγο μετά και σε ηλικία 15 ετών διορίσθηκε, κάπος στην επαρχία Λεονταρίου. Το 1790 και σε ηλικία 20 χρονών παντρεύτηκε τη μικρότερη κόρη του προεστού του Ακόβου Καρούτσου και έζησε άλλα επτά χρόνια στον Άκοβο, όπου εγκατέστησε το σπιτικό του. Στο μεταξύ εντάχτηκε στα σώματα των κλεφτών της Πελοποννήσου και ειδικότερα στο σώμα του Ζαχαριά, όπου γρήγορα διακρίθηκε και έγινε πρωτοπαλίκαρο. Στη συνέχεια συγκρότησε δικό του σώμα και ανέπτυξε πλούσια δράση. Μετά τους μεγάλους διωγμούς που εξαπέλυσαν οι Τούρκοι κατά της κλεφτουριάς κατέφυγε το 1810 στη Ζάκυνθο, όπου έμεινε με την οικογένειά του 15 χρόνια και υπηρέτησε στον αγγλικό στρατό σαν ταγματάρχης σε Σύνταγμα Ελλήνων εθελοντών. Η θητεία του αυτή του δίδαξε πολλά για την στρατιωτική τέχνη, τα οποία και εφάρμοσε αργότερα στον πόλεμο της Ανεξαρτησίας. Μετά τη διάλυση του Συντάγματος ασχολήθηκε με το εμπόριο. Το 1818 μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία από το φιλικό Πάγκαλο. Ως απεσταλμένος της στη Μάνη σήκωσε μαζί με τον Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη στις 23 Μαρτίου 1821 τη σημαία της Επανάστασης στην Καλαμάτα και επικεφαλής πολλών άλλων αγωνιστών, την απελευθέρωσε. Ο Θ. Κολοκοτρώνης πρωταγωνίστησε σε πολλές στρατιωτικές επιχειρήσεις του Αγώνα και σε πολλές κρίσιμες καμπές του αγώνα. Χαρακτηριστικά, η νίκη στο Βαλτέτσι το Μάιο 1821 ήταν η πρώτη μεγάλη νίκη και έσφιξε τον κλοιό της πολιορκίας της Τρίπολης. Η άλωση της Τριπολιτσάς (Σεπτέμβριος 1821), ήταν η πρώτη μεγάλη επιτυχία του απελευθερωτικού αγώνα και παγίωσε τη θέση των επαναστατών. Η καταστροφή της στρατιάς των 30.000 ανδρών του Δράμαλη πασά στα Δερβενάκια (Ιούλιος 1822), όπου ο Κολοκοτρώνης κινητοποίησε ακόμα και τους χωρικούς μετατρέποντάς τους σε τρομερούς αγωνιστές, εδραίωσε την επανάσταση στο Μοριά. Στις επιχειρήσεις αυτές πρυτάνευσαν η ευφυΐα, η διορατικότητα και η τόλμη του στρατηγικού του μυαλού. Οι επιτυχίες αυτές έμελλαν να τον αναδείξουν στη συνέχεια σε αρχιστράτηγο της Πελοποννήσου. Παράλληλα ο Κολοκοτρώνης άρχισε να συμμετέχει ενεργά και στην πολιτική, αφού εκλέχτηκε μέλος της Πελοποννησιακής Γερουσίας και έγινε αντιπρόεδρος του Εκτελεστικού, με πρόεδρο τον Μαυροκορδάτο. Στη δύσκολη περίοδο του Εμφύλιου πολέμου ο Κολοκοτρώνης πολλές φορές προσπάθησε να αμβλύνει τις αντιθέσεις ανάμεσα στους αντιπάλους, μακριά από προσωπικές φιλοδοξίες και έχοντας πάντα σαν κεντρική του επιδίωξη την ομόνοια και ενότητα μεταξύ των Ελλήνων. Παρ' όλα αυτά όμως έγινε στόχος μεθοδεύσεων και ραδιουργιών από την πλευρά μερικών κοτζαμπάσηδων και πολιτικών και τελικά δεν απέφυγε τις διώξεις και τη φυλάκιση. ΄Έσι, κατά την Β΄ Εθνοσυνέλευση το Μάρτιο-Απρίλιο του 1823 στο Άστρος, όπου και εκδηλώθηκαν οι πρώτες αντιθέσεις ανάμεσα στους πολιτικούς και τους στρατιωτικούς, αποφασίστηκε μεταξύ άλλων η κατάργηση της Πελοποννησιακής Γερουσίας, ψυχή της οποίας ήταν ο Κολοκοτρώνης, αλλά και του βαθμού του αρχιστρατήγου τον οποίο έφερε ο ίδιος. Το γεγονός αυτό θεωρήθηκε μείωση του φυσικού αρχηγού των στρατιωτικών σωμάτων και σηματοδότησε τη ρήξη ανάμεσα στο Μαυροκορδάτο, πρόεδρο του Εκτελεστικού, και τον Κολοκοτρώνη, ο οποίος παραιτήθηκε από αντιπρόεδρος. Στις 16 Νοεμβρίου του 1823 οπαδοί του διέλυσαν το Βουλευτικό. Στη συνέχεια πολλά μέλη του που ήταν αντίθετοι στον Κολοκοτρώνη κατέφυγαν στο Κρανίδι, όπου όρισαν νέα κυβέρνηση υπό τον Υδραίο Γεώργιο Κουντουριώτη. Έτσι, στις αρχές του 1824 υπήρχαν δύο κυβερνήσεις, μία στην Τριπολιτσά υπό τον Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη και η άλλη υπό τον Γ. Κουντουριώτη στο Κρανίδι. Το Μάρτιο του 1824 οι κυβερνητικοί στράφηκαν εναντίον των στρατιωτικών, κατέλαβαν την Ακροκόρινθο και την Τριπολιτσά και άρχισαν να πολιορκούν το Ναύπλιο το οποίο υπεράσπιζε ο Πάνος, γιος του Κολοκοτρώνη. Ο Κολοκοτρώνης αντιλαμβανόμενος ότι οι εξελίξεις απέβαιναν σε βάρος του ήλθε σε συνδιαλλαγή με τον Κουντουριώτη και παρέδωσε το Ναύπλιο με αντάλλαγμα τη χορήγηση αμνηστίας. Έτσι τελείωσε η πρώτη φάση του εμφυλίου πολέμου. Η εμφύλια διαμάχη έμελλε όμως να συνεχισθεί, καθώς και οι δύο παρατάξεις (υπό τον Κουντουριώτη, από το ένα μέρος, και τον Ανδρέα Λόντο και τον Ανδρέα Ζαΐμη από το άλλο) επεδίωκαν να εξασφαλίσουν ηγετικό ρόλο στις στρατιωτικές και πολιτικές εξελίξεις. Η μία πλευρά υπό τον Κολοκοτρώνη, τον Λόντο και το Ζαΐμη (που ήταν αρχικά αντίπαλοι του Γέρου) είχε την υποστήριξη πολλών Πελοποννήσιων στρατιωτικών και πολιτικών, ενώ με τον Κουντουριώτη συντάχθηκαν οι Ρουμελιώτες, Υδραίοι και Σπετσιώτες οπλαρχηγοί. Η άρνηση ορισμένων περιοχών της Πελοποννήσου να πληρώσουν στην κυβέρνηση φόρο αποτέλεσε την αφορμή για την έκρηξη της δεύτερης φάσης του εμφυλίου κατά την οποία σημειώθηκαν σφοδρές συγκρούσεις σε πολλές περιοχές της Πελοποννήσου. Η άνανδρη δολοφονία του γιου του Πάνου, κλόνισε σοβαρά τον Κολοκοτρώνη, που αποφάσισε να παραδοδεί στις αρχές του Δεκεμβρίου του1824. Στις 6 Φεβρουαρίου του 1825 φυλακίστηκε στο μοναστήρι του Προφήτη Ηλία της Ύδρας μαζί με τους Δεληγιανναίους και τον Νοταρά. Με τη δολοφονία του Οδυσσέα Ανδρούτσου στην Ακρόπολη των Αθηνών από ανθρώπους του Γκούρα τερματίζεται η εμφύλια διαμάχη, αλλά η επανάσταση βρισκόταν σε μεγάλο κίνδυνο από την επέλαση του Ιμπραήμ πασά στην Πελοπόννησο. Μετά την ηρωική θυσία του Παπαφλέσσα στο Μανιάκι, και ενώ δρόμος για την Τριπολιτσά ήταν πλέον ανοιχτός για τους εισβολείς, ο Κολοκοτρώνης πήρε αμνηστία από την Κυβέρνηση. Όμως η πρωτεύουσα του Μοριά έπεσε στα χέρια του Ιμπραήμ στις 11 Ιουνίου του 1825, παρά τις προσπάθειες του Γέρου και των άλλων οπλαρχηγών να τον συγκρατήσουν. Στην κρίσιμη αυτή καμπή της επανάστασης ο Γέρος του Μοριά προσπάθησε να ανασυγκροτήσει τον αγώνα, παρενοχλώντας τον εχθρό, στρατολογώντας αγωνιστές και φροντίζοντας για την επιμελητεία. Επιστρέφοντας στην Πελοπόννησο μετά την επιδρομή του στην Στερεά Ελλάδα, ο Ιμπραήμ προσπάθησε να εξαφανίσει τις επαναστατικές εστίες που απέμεναν στο Μοριά. Ο Κολοκοτρώνης τότε εφάρμοσε τακτική ανταρτοπόλεμου, προξένησε μεγάλες απώλειες στο στρατό Ιμπραήμ φέρνοντάς τον σε δύσκολη θέση. Την άνοιξη και το καλοκαίρι του 1827, όταν ο Αιγύπτιος πασάς άρχισε να πυρπολεί τα χωριά και τους αγρούς αναγκάζοντας τους κατοίκους να δηλώσουν υποταγή μπροστά στον κίνδυνο του λιμού (να "προσκυνήσουν"), ο Γέρος του Μοριά εξαπέλυσε τα παλικάρια του στα χωριά που δήλωσαν υποταγή και πότε με το καλό πότε με τη βία κατάφερε να κρατήσει τη φλόγα της επανάστασης. Τα λόγια του ήχησαν τότε χαρακτηριστικά: “Φωτιά στα σπίτια και τσεκούρι στην περιουσία και το λαιμό εκείνων που κάνουν τα χατίρια των Τούρκων. Φωτιά και τσεκούρι στους προσκυνημένους !”. Και στα απομνημονεύματά του μάλιστα σημειώνει χαρακτηριστικά : "Μόνον εις τον καιρόν του προσκυνήματος εφοβήθηκα διά την πατρίδα μου". Παρά τα ρωσόφιλά του αισθήματά ο Κολοκοτρώνης πάντα πίστευε πως οι Έλληνες έχουν χρέος να πολεμήσουν μόνοι τους για την Ανεξαρτησία τους χωρίς τη βοήθεια των ξένων. Αντιμετώπιζε με δυσπιστία την ανάμειξή των ξένων στις εσωτερικές υποθέσεις της Ελλάδος, θεωρώντας πως γινόταν πρώτιστα για την εξυπηρέτηση τα ιδικών τους συμφερόντων. Από την άλλη πλευρά, εμφορούμενος από μεγάλη μεγαλοψυχία, συγχώρησε τους εχθρούς του, ακόμα και εκείνους που ευθύνονταν για το θάνατο συγγενών του και του γιου του. Με την έλευση του Καποδίστρια ο Κολοκοτρώνης τάχθηκε ένθερμα υπέρ της πολιτικής του αν και διαφωνούσε με τον αυταρχικό τρόπο της εφαρμογής της. Επίσης πρωτοστάτησε στα γεγονότα για την εκλογή του Όθωνα. Με την έλευση όμως του τελευταίου (30-1-1832) έγινε στόχος συκοφαντιών και ραδιουργιών εκ μέρους των πολιτικών του αντιπάλων με προεξάρχοντα τον Ι. Κωλέττη και αντιμετωπίστηκε με ψυχρότητα από τους Βαυαρούς που δεν μπορούσαν να του συγχωρήσουν τη φιλοκαποδιστριακή του τοποθέτηση. Η σκευωρία που εξυφάνθη εναντίον του κατέληξε τελικά στο να κατηγορηθεί για εσχάτη προδοσία και να συλληφθεί στις 6 Σεπτεμβρίου 1833 μαζί με τον Πλαπούτα, το γιο του Γενναίο, τον Τζαβέλα, τον Νικηταρά και άλλους στρατιωτικούς με την κατηγορία ότι ετοίμαζαν συνομωσία εναντίον του ανήλικου βασιλιά Όθωνα και της κυβέρνησης. Παρά τη γενναία στάση των δύο δικαστών Α. Πολυζωϊδη και Γ. Τερτσέτη, καταδικάσθηκε μαζί με τον Πλαπούτα σε θάνατο και φυλακίσθηκε στο Παλαμήδι σε ηλικία 63 ετών. Λίγο αργότερα η ποινή του μετατράπηκε σε 20ετή κάθειρξη. Τον Μάιο του 1835 μετά την ενηλικίωση του Όθωνα έλαβε χάρη και αποφυλακίσθηκε, εξουθενωμένος από τις άθλιες συνθήκες της φυλακής και τις ταπεινώσεις και σχεδόν τυφλός. Τα μετέπειτα χρόνια ο Γέρος του Μοριά έζησε στην Αθήνα, τη νέα πρωτεύουσα της Ελλάδας, όπου ευτύχησε να γνωρίσει τη γενική αναγνώριση για την προσφορά του στον αγώνα. Έλαβε το βαθμό του στρατηγού, διορίσθηκε σύμβουλος Επικρατείας, τιμήθηκε με τον Μεγαλόσταυρο του Σωτήρος, ορίσθηκε μέλος της επιτροπής για την ανέγερση του Πανεπιστημίου Αθηνών και στάθηκε πιστός σύμβουλος του Όθωνα. Φύσει ανιδιοτελής όμως, ποτέ δεν επεδίωξε προσωπικά οφέλη και ανταλλάγματα. Κατά την περίοδο αυτή γράφτηκαν τα απομνημονεύματά του από το Γεώργιο Τερτσέτη καθ' υπαγόρευση του ίδιου του Κολοκοτρώνη με τον τίτλο "Διήγησις συμβάντων της Ελληνικής φυλής από τα 1770 έως τα 1836". Τα απομνημονεύματα αυτά εκδόθηκαν το 1846 και αποτελούν πολύτιμη μαρτυρία και ιστορική πηγή για τον επαναστατικό αγώνα. Πέθανε στις 4 Φεβρουαρίου 1843 από εγκεφαλική συμφόρηση, αμέσως μετά το γάμο του μικρότερου γιου του Κολίνου και ετάφη στο Α Νεκροταφείο Αθηνών. Φτωχός από υλικά αγαθά, αλλά πλούσιος από την αγάπη του απλού λαού και ευτυχής που πρόλαβε να δει την αγαπημένη του πατρίδα ελεύθερη. Μιας πατρίδας για την οποία αγωνίσθηκε σκληρά. Με αυταπάρνηση, μεγαλοψυχία, ήθος, όραμα και πίστη. Στις 10 Οκτ. 1930 τα οστά του διακομίσθηκαν στο Μνημείο των Προκρίτων, δίπλα στην πλατεία Άρεως της Τρίπολης, για να τοποθετηθούν αργότερα, στις 25 Σεπτεμβρίου 1993, σε ειδική κρύπτη στη βάση του ανδριάντα του, που τον αναπαριστά πάνω στο άλογό του και που αναγέρθηκε στο κάτω μέρος της πλατείας. Σήμερα εκεί, στην πολυσύχναστη και ζωντανή αυτή πλατεία, οι διαβάτες και οι περιπατητές αμέριμνα προσπερνούν δίπλα από το μνημείο. Και γύρω του και κάτω του, μικρά παιδιά παίζουν ανέμελα τις Κυριακές. Αλλά υπάρχουν στιγμές, που από τα περήφανα βουνά του Μαινάλου που φαίνονται αντίκρυ, μια αύρα ανάλαφρη φυσσά. Μαζί μ' ένα τραγούδι: “Λάμπουν τα χιόνια στα βουνά, κι ο ήλιος στα λαγκάδια, έτσι λάμπει κι η Κλεφτουριά, οι Κολοκοτρωναίοι…